Phú Thọ: Đất đồi bị “xẻ thịt” và nguồn tài nguyên đang bị chảy máu

0
Xã Đào Xá, huyện Thanh Thủy là nơi được thiên nhiên ưu đãi có nhiều tiềm năng về khoáng sản, đặc biệt là cao lanh (Kaolin). Tuy nhiên hoạt động khai thác, vận chuyển và chế biến cao lanh không phép, được hoạt động một cách công khai và rầm rộ trong thời gian gần đây trên địa bàn xã, đồng thời gây ô nhiễm môi trường, hư hỏng đường giao thông khiến người dân sinh sống ở đây rất bức xúc
Địa điểm khai thác quặng không phép của Công ty Phúc Đại Lợi.
Địa điểm khai thác quặng không phép của Công ty Phúc Đại Lợi.

Vào đầu tháng 8/2017, PV Pháp Luật Plus đã có mặt tại con đường liên thôn từ khu 10 đến khu 17 xã Đào Xá, đây là con  đường đất đỏ đi xuyên qua đồi ngày càng xuất hiện nhiều ổ "voi", ổ "gà" và nhiều rãnh nước xối ngay giữa đường, bởi trong quá trình vận chuyển cao lanh, các xe tải làm đất quặng rơi vãi, đường lún, xô... lấp đầy mương thoát nước.

Theo quan sát của PV, đây là đoạn đường ngót chục km qua 3 khu dân cư, không đèo dốc nhưng khó đi bởi những vũng lầy trơn trượt vào ngày mưa và mù mịt bụi trắng ngày trời nắng.  

Thực trạng khai thác cao lanh trái phép bắt đầu rầm rộ từ đâu?

Tình trạng này được bắt đầu khi gia đình ông Dương Văn Bình (xã Đào Xá, huyện Thanh Thủy) có đơn ra xã xin “hạ cốt” khu vực đất đồi của gia đình để lấy đất làm nhà ở. Và bắt đầu rầm rộ tháng 4/2017.

Cụ thể, gia đình ông Bình xin “hạ độ cao” khu vực đồi sát nhà để phục vụ sản xuất và sinh hoạt.

Chính quyền Đào Xá chấp thuận cho gia đình ông được “hạ cốt” theo nội dung ghi trong đơn là 300m2.

"Tuy nhiên, trong quá trình hạ cốt, gia đình ông Bình đã múc vượt giới hạn cho phép, xã đã 3 lần vào lập biên bản, đình chỉ thi công và đang kiến nghị lên cấp trên để xử lý” - ông Lê Anh Đoàn, Chủ tịch UBND xã Đào Xá cho biết.

Đây mới chỉ là “phần nổi” trong kế hoạch xẻ đồi múc cao lanh đem bán của nhiều hộ dân trên địa bàn Thanh Thủy thời gian qua.

Ông Lê Anh Đoàn cho biết thêm: “Nhu cầu chính đáng của người dân nên chúng tôi xin ý kiến huyện để cấp giấy phép hạ cốt nền cho gia đình ông Bình.

Thế nhưng, quá trình đào đất, gia đình ông Bình phát hiện một chất 'màu trắng' nằm trong khu vực đồi nhà mình”.

Từ thời điểm xã lập biên bản đến nay, gia đình ông Bình vẫn tiếp tục “hạ cốt” và hàng ngày những xe chở cao lanh vẫn nối đuôi nhau múc cao lanh ra khỏi khu đồi.

Địa điểm tập kết đá cao lanh ngay sát đường đi.
Địa điểm tập kết đá cao lanh ngay sát đường đi.

 Người dân, doanh nghiệp thi nhau xẻ thịt tài nguyên để tìm “vàng trắng” và “cao Lanh”

Sáng ngày mùng 5/8/2017 PV có mặt tại điểm nóng “công trường” khai thác cao lanh trái phép đang diễn ra tại điểm nóng - khu 17, xã Đào Xá.

Khu vực Đào Xá.
Khu vực Đào Xá.

Khu vực gia đình ông Bình - Châm xin “hạ cốt” nằm bên phải đường tỉnh lộ 316.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, được biết: Tại khu 17 xã Đào Xá có khoảng 20 đầu xe tải chở thuê cao lanh. Đội máy xúc chừng chục chiếc cũng được dân bản địa đầu tư để kinh doanh.

Thanh Thủy, Thanh Sơn là hai huyện tập trung trữ lượng cao lanh lớn của tỉnh Phú Thọ. Cao lanh ở Đào Xá (Thanh Thủy) dễ khai thác.

Ông Lê Anh Đoàn, Chủ tịch xã Đào Xá cho biết : “Có mấy hộ xin khai thác đất nền, trong đất nền người ta khai thác lên thì có khoáng sản, đất trắng. Còn khai thác trái phép thì không có, tôi đã cho tạm dừng tất cả, không cho khai thác đất nền”.

Những quả đồi bát úp tròn trịa ở Đào Xá đều là những mỏ cao lanh lộ thiên. Tuy nhiên, không phải người dân nào cũng có thể dỡ đồi xúc cao lanh đem bán.

Thời điểm hiện tại, ở Thanh Thủy có 3 đơn vị được cấp phép khai thác cao lanh, trong đó hai đơn vị đã hết hạn khai thác đang làm thủ tục gia hạn.

Đơn vị duy nhất đang hoạt động trong lĩnh vực chế biến cao lanh.

ông Dương Văn Thức, trưởng khu 17, xã Đào Xá trao đổi với PV.
ông Dương Văn Thức, trưởng khu 17, xã Đào Xá trao đổi với PV.

Ông Dương Văn Thức,  sinh năm 1962, trưởng khu hơn 30 năm rồi và là cựu chiến binh cho biết: “khu 17 có gần 1000 dân và 260 hộ sinh sống, địa bàn khu này rất rộng, đi cả ngày chưa hết khu, nguyên đất rừng vừa đo lại gần 400. Quặng người ta phát hiện lâu rồi, từ tháng 4 trở lại đây thì mới rầm rộ.

Dân đến báo cáo khu và xã, xin múc rộng nền nhà, xã vào làm biên bản nhất trí cho múc, múc trong giới hạn 300m2 đất, sau đó là họ cứ lấn lên, chả biết là cơ quan nào làm thủ tục cho họ nữa”.

“Tôi báo cáo với ủy ban là người ta cuốc quá phần quy định mà họ xin phép, ủy ban vào làm biên bản và tạm dừng, ở khu 17 có công ty Hòa Phát và AtTa, công ty AtTa được cấp phép, còn công ty Hòa Phát đang gia hạn, chả biết gia hạn xong chưa”, ông Thức khẳng định.

Theo tìm hiểu của phóng viên Pháp Luật Plus, một xe cao lanh thô đào từ lòng đất lên, tùy theo độ trắng, chất lượng cao lanh… mà giá cả khác nhau.

Trung bình, một xe cao lanh tải trọng 3-4 tấn đang hoạt động tại Đào Xá được bán ở mức giá 500 ngàn đồng.

Tiền thuê xe từ điểm khai thác ra điểm tập kết, quãng đường vài ba km được trả mức giá từ 80-160 ngàn đồng/lượt. Đối với xe chở đất thải (lớp đất bề mặt bóc ra để lấy cao lanh) có mức giá 50-100 ngàn đồng.

Chính quyền có buông lỏng quản lý?

Ông Dương Văn Thức cho biết: “Đa số có một số cá nhân, doanh nghiệp khai thác trộm, không phép, họ chở đi đâu bán nên không nắm được giá, họ lọc cho vào tải, lúc thì họ dùng máy múc, hỏi bao tiền nó không nói đâu, chỉ có lái xe mới biết”. 

Các phương tiện phục vụ cho khai thác quặng bị thu giữ.
Các phương tiện phục vụ cho khai thác quặng bị thu giữ.

 “Tôi giữ hai cái máy múc, hàng ngày bị gọi điện xin, nhưng tôi bảo ông cuốc đường, tôi không có biên bản giữ nhưng tôi có yêu cầu làm đường xong thì mới trả lại máy múc", ông Thức.

Địa điểm khai thác Quặng không phép
Địa điểm khai thác Quặng không phép

Phóng viên đã có mặt tại điểm khai thác Quặng mà công ty Phúc Đại Lợi khai thác không phép và cũng tại điểm khai thác này, khu đã giữ lại máy múc vì vận chuyển nhiều, cày nát đường dân sinh, khiến người dân đi lại vô cùng khó khăn, đặc biệt là mùa mưa lũ. 

Đâu đâu cũng được đào và múc ủi ngổn ngang.
Đâu đâu cũng được đào và múc ủi ngổn ngang.

 “Chỗ công ty Phúc Đại Lợi không được cấp phép, người ta đến người ta đào, sau khi báo cáo với các cơ quan thẩm quyền thì tỉnh ra quyết định xử phạt, thu máy móc, do ủy ban tỉnh quyết định.

Có công ty khoáng sản Hùng Vương, công ty atia, doanh nghiệp được nhà nước cấp phép khai thác, có một số hộ tự khai thác trộm, vào lập biên bản và đình chỉ tất cả, lập tổ công tác do đồng chí Phó chủ tịch xã làm tổ trưởng, báo cáo các cơ quan chức năng, báo cáo ủy ban huyện ngăn chặn việc này”, ông Đoàn, chủ tịch xã Đào Xá khẳng định.

Điều PV dễ nhận thấy có sự mâu thuẫn trong câu trả lời của vị phó chủ tịch xã, trên thì khẳng định là không có chuyện khai thác trái phép.

Nhưng khi phóng viên hỏi, công ty Phúc Đại Lợi khai thác có phép không thì vị chủ tịch lại thừa nhận là công ty này khai thác không phép.

Đường vào Đáo Xá là những bãi tập kết đá trắng xóa.
Đường vào Đáo Xá là những bãi tập kết đá trắng xóa.

 Ông Lương Văn Trưởng, người dân sống ở đây được 45 năm và ông Bùi Văn Kỷ, làm Trưởng công an xóm được 10 năm nay, cho biết: “Nếu có tiền vào đây làm quặng cũng được, phong trào làm quặng được hơn 20 năm, khai thác trộm cho vào tải đi bán, dần dần nổi lên 3 công ty, công ty Hùng Vương, công ty Na Son, công ty Hòa Phát. Quanh khu vực này nơi nào cũng có khai thác, phải có ông to đứng sau”. 

Khái thác Quặng rầm rộ.
Khái thác Quặng rầm rộ.

“Vừa rồi, gia đình tôi, bán gần 2 ha đất đồi với giá 800 triệu đồng, các doanh nghiệp đi mua gom đất, rồi khai thác, mua để đào, lợi nhuận ngay”, ông Trưởng cho biết thêm.

Tại Đào Xá, các đơn vị khai thác trái phép bị xử lý là người ngoại tỉnh.

Rất nhiều điểm khai thác, thu gom cao lanh trái phép vẫn hoạt động bất chấp sự phản ứng yếu ớt của chính quyền sở tại.

Đề nghị UBND tỉnh Phú Thọ, UBND huyện Thanh Thủy sớm vào cuộc để ngăn chặn tình trạng khai thác tài nguyên khoáng sản và ngang nhiên xẻ đất đồi để khai thác đá Cao Lanh một cách công khai và không phép như trên.

Pháp luật Plus sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc.

Mộc Miên

Bình luận

Rã băng cho du lịch

Rã băng cho du lịch

0
Chủ động tìm cách “phá băng” cho thị trường du lịch trong năm nay, nhất là cần tranh thủ thành quả chống dịch tốt của cả nước.

U22 Indonesia tuyên bố giành HCV SEA Games 31

Đội tuyển U22 Indonesia vừa đặt mục tiêu giành huy chương vàng SEA Games 31, diễn ra vào cuối năm nay tại Hà Nội.

Phim 'Vị' của đạo diễn Lê Bảo tỏa sáng tại Liên hoan phim quốc tế Berlin

Bộ phim "Vị" (Taste) của đạo diễn Việt Nam Lê Bảo xuất sắc giành giải thưởng danh giá tại Liên hoan phim quốc tế Berlin.

Ước mơ ngày 8/3 của những người phụ nữ bán hàng rong ở TPHCM

Ngày 8/3 chỉ là một ngày bình thường như bao ngày lao động khác với mong ước kiếm đủ tiền trang trải cho bản thân và gia đình.

Năm mới nhận kỳ nghỉ miễn phí tại resort 5 sao Cam Ranh Riviera

Thiên đường nghỉ dưỡng Cam Ranh Riviera Beach Resort & Spa (Cam Ranh Riviera) là lựa chọn lý tưởng cho kỳ nghỉ du xuân khởi đầu năm mới hạnh phúc, an lành.

Xem thêm