UBND tỉnh Hải Dương cần có những quyết sách “cởi trói” cho các chủ lò gạch có nguy cơ phá sản

Điều tra - Bạn đọc

(PL+) - UBND tỉnh Hải Dương cần phải xem xét để đưa ra những quyết sách cởi trói cho các chủ lò gạch trước nguy cơ phá sản. Đồng thời tạo môi trường đầu tư lành mạnh, đúng với chủ trương, đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước.

Ngày 15/8/2002 UBND tỉnh Hải Dương đã ban hành Quyết định số 3364/QĐ-UB về việc phê duyệt Dự án Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình trình diễn lò gạch liên tục kiểu đứng, hiệu suất cao, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, góp phần phát triển bền vững tại tỉnh Hải Dương.

Để dự án nhanh chóng được triển khai tại các địa phương trong tỉnh, đáp ứng được nhu cầu của thị trường và nhu cầu đầu tư, kinh doanh của các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp.

4_315066Quyết định về việc xây dựng và vận hành lò gạch kiểu đứng liên tục trên địa bàn tỉnh Hải Dương giai đoạn năm 2005-2010 của UBND tỉnh Hải Dương.

5_256016Quyết định về việc cho phép ông Bùi Đức Dục xây dựng các công trình phụ trợ, đắp dốc vận chuyển qua đê tại dự án sản xuất lò nung liên tục kiểu đứng tại bãi đê sông Thái Bình, xã Tử Xuyên, huyện Tứ Kỳ do ông Nguyễn Trọng Thừa, Phó chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương đã ký.

6_330370Quyết định về việc cho phép ông Bùi Đức Dục xây dựng các công trình phụ trợ, đắp dốc vận chuyển qua đê tại dự án sản xuất lò nung liên tục kiểu đứng tại bãi đê sông Thái Bình, xã Tử Xuyên, huyện Tứ Kỳ do ông Nguyễn Trọng Thừa, Phó chủ tịch UBND tỉnh Hải Dương đã ký.

Ngày 01/8/2003, UBND tỉnh Hải Dương có công văn số 612/CV-UB về việc chỉ đạo sản xuất gạch thủ công trong vụ 2003-2004, với nội dung: “… giao cho Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với các Sở Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường và UBND các huyện, thành phố, hướng dẫn các tổ chức, cá nhân có nhu cầu sản xuất gạch nung, đầu tư sản xuất gạch bằng lò nung liên tục kiểu đứng, đáp ứng nhu cầu đa dạng ngày một tăng về gạch nung ở các địa phương trong tỉnh …”

Tiếp theo đó, ngày 4/10/2004, UBND tỉnh Hải Dương ban hành Quyết định số 3902/2004/QĐ-UBND về việc Ban hành Quy định về xây dựng và vận hành lò nung gạch liên tục kiểu đứng trên địa bàn tỉnh Hải Dương giai đoạn 2005-2010; giao cho Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Tài nguyên và Môi trường, các sở, ngành có liên quan và UBND các huyện, thành phố tổ chức hướng dẫn thực hiện quyết định trên.

Nhận thấy hành lang pháp lý vững chắc cùng cơ hội đầu tư kinh doanh hiệu quả tại địa phương, nhiều hộ kinh doanh đã hoàn thiện các thủ tục hành chính, hồ sơ cấp giấy chứng nhận đầu tư, cho phép thực hiện dự án, đầu tư hàng tỷ đồng để xây dựng nhà máy, lắp đặt các trang thiết bị, máy móc, bắt đầu đi vào vận hành sản xuất gạch nung kiểu đứng liên tục từ năm 2010 với hiệu suất cao, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, tạo công ăn việc làm cho hàng nghìn lao động địa phương và đóng góp thuế đầy đủ cho ngân sách nhà nước.

Hàng chục chủ cơ sở trên địa bàn tỉnh Hải Dương đang đứng trước nguy cơ vỡ nợ phá sản vì UBND tỉnh Hải Dương không cho các cơ sở sản xuất, để đốt nốt hàng vạn viên gạch mộc đã qua sản xuất.
Hàng chục chủ cơ sở trên địa bàn tỉnh Hải Dương đang đứng trước nguy cơ vỡ nợ phá sản vì UBND tỉnh Hải Dương không cho các cơ sở sản xuất, để đốt nốt hàng vạn viên gạch mộc đã qua sản xuất.

Tuy nhiên, khi cơ sở sản xuất của nhiều cá nhân trên địa bàn tỉnh đang hoạt động hiệu quả, ổn định, đúng pháp luật thì ngày 15/3/2011, UBND tỉnh Hải Dương lại ban hành Quyết định 661/QĐ-UBND với nội dung: chỉ cho phép cơ sở sản xuất gạch bằng công nghệ lò đứng liên tục được hoạt động đến hết 31/12/2015.

Tiếp đó, ngày 11/8/2016, UBND tỉnh Hải Dương tiếp tục ban hành Công văn số 1992/UBND-VP về việc chấm dứt hoạt động sản xuất gạch đất sét nung bằng lò thủ công trên địa bàn tỉnh Hải Dương, trong đó có nội dung: “Yêu cầu chấm dứt ngay hoạt động sản xuất gạch đất sét nung bằng lò thủ công (bao gồm lò thủ công có xử lý khí thải, lò liên tục kiểu đứng, lò hopman) trên địa bàn tỉnh Hải Dương và thực hiện tháo dỡ theo quy định của tỉnh”.

Đây là những văn bản chỉ đạo thiếu sự nhất quán trong việc thu hút đầu tư, xây dựng, khai thác công nghệ sản xuất gạch, không phù hợp với lộ trình chấm dứt hoạt động của các lò gạch liên tục kiểu đứng do Chính phủ ban hành, ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của cả Nhà nước, nhà đầu tư và người lao động, ảnh hưởng đến tình hình kinh tế - xã hội của địa phương.

Bởi lẽ, trong lĩnh vực sản xuất gạch nung, vật liệu xây dựng, công nghệ sản xuất gạch theo phương pháp lò nung gạch kiểu đứng liên tục là một tiến bộ kỹ thuật đã được các nhà khoa học thuộc Trường Đại học Bách khoa Hà Nội thẩm định, chuyển giao công nghệ và được thử nghiệm áp dụng thành công tại tỉnh Hải Dương và nhiều tỉnh thành trên cả nước.

Kết quả thẩm định kết quả xây dựng, cải tiến công nghệ lò nung gạch liên tục kiểu đứng do Sở KH&CN tỉnh Hải Dương thẩm định.
Kết quả thẩm định kết quả xây dựng, cải tiến công nghệ lò nung gạch liên tục kiểu đứng do Sở KH&CN tỉnh Hải Dương thẩm định.

Mặt khác, về công nghệ, các cơ sở sản xuất gạch lò đứng liên tục đã áp dụng nhiều thành tựu khoa học – kỹ thuật, đưa cơ giới hóa từ 80 – 90% trong dây chuyền sản xuất gạch.

Hầu hết các cơ sở sản xuất đã sử dụng các phế liệu trong công nghiệp và nông nghiệp thay thế nguyên liệu hóa thạch nên đã giảm thiểu ô nhiễm môi trường ở mức thấp nhất, đạt tiêu chuẩn khí thải được Nhà nước cho phép.

Mặc dù lò gạch công nghệ kiểu đứng liên tục đã và đang tạo ra nhiều lợi ích kinh tế, xã hội, môi trường cho địa phương và đất nước.

Tuy nhiên, theo xu thế phát triển, công nghệ - kỹ thuật ngày càng hiện đại, thì Đảng và Nhà nước đang khuyến khích các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp đầu tư cải tiến công nghệ để giảm tiêu hao nguyên, nhiên liệu, tiết kiệm tài nguyên, sản xuất và sử dụng vật liệu xây không nung.

Do đó, ngày 22/8/2014, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1469/QĐ-TTg phê duyệt quy hoạch tổng thể phát triển vật liệu xây dựng Việt Nam đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030.

Theo đó, các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải xây dựng và ban hành lộ trình chấm dứt hoạt động của các loại lò sử dụng công nghệ lạc hậu, theo lộ trình đối với các tỉnh đồng bằng, thành phố trực thuộc Trung ương; khu vực thị xã, thị tứ, khu vực gần khu dân cư, gần khu vực canh tác trồng lúa và hoa màu của các tỉnh còn lại “chậm nhất phải chấm dứt hoạt động vào trước năm 2016 với lò thủ công, thủ công cải tiến và chậm nhất vào trước năm 2018 với lò đứng liên tục,lò vòng sử dụng nhiên liệu hóa thạch”

Triển khai thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, ngày 15/7/2016, Bộ Xây dựng ban hành công văn số 1452/BXD-GĐ gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đề nghị thực hiện nghiêm lộ trình xóa bỏ các lò gạch thủ công, lò vôi thủ công theo Quyết định số 1469/QĐ-TTg ngày 22/8/2014 của Thủ tướng Chính phủ, cụ thể: chấm dứt hoạt động các lò gạch thủ công, thủ công cải tiến trước năm 2016, chấm dứt hoạt động các lò gạch kiểu lò đứng liên tục, lò vòng sử dụng nhiên liệu hóa thạch trước năm 2018.

Như vậy, cơ sở sản xuất gạch nung kiểu đứng liên tục của nhiều hộ kinh doanh sẽ chấm dứt hoạt động theo lộ trình đến năm 2018 của Thủ tướng Chính phủ, với lộ trình này, các chủ lò gạch có đủ thời gian cần thiết để xây dựng phương án đầu tư kinh doanh và thu hồi vốn.

UBND tỉnh Hải Dương cần có những quyết sách “cởi trói” cho các chủ lò gạch có nguy cơ phá sản
Hàng vạn viên gạch mộc đang dầm mưa dãi nắng sắp đất lại hoàn đất khi UBND tỉnh Hải Dương cấm đốt gây thiệt hại hàng tỷ đồng cho các chủ cơ sở.
Hàng vạn viên gạch mộc đang dầm mưa dãi nắng sắp đất lại hoàn đất khi UBND tỉnh Hải Dương cấm đốt gây thiệt hại hàng tỷ đồng cho các chủ cơ sở.

Tuy nhiên, bằng các văn bản: Quyết định 661/QĐ-UBND ngày 15/3/2011 và Công văn số 1992/UBND-VP ngày 11/8/2016 của UBND tỉnh Hải Dương thì UBND tỉnh Hải Dương đã gộp thời hạn chấm dứt hoạt động của lò gạch thủ công vào lò đứng liên tục, đồng nghĩa với việc lộ trình chấm dứt hoạt động của lò gạch nung kiểu đứng liên tục bị đẩy lên sớm hơn.

Lần lượt là ngày 31/12/2015 (theo Quyết định 661/QĐ-UBND) và chấm dứt hoạt động ngay năm 2016 (theo Công văn số 1992/UBND-VP) là không phù hợp với lộ trình Thủ tướng Chính phủ và Bộ Xây dựng đã ban hành, vi phạm quy định tại điểm e, khoản 3 Điều 1 Quyết định số 1469/QĐ-TTg ngày 22/8/2014 của Thủ tướng Chính phủ.

Không đảm bảo thời gian để cơ sở sản xuất của tôi thu hồi vốn bởi thời gian khấu hao tài sản đối với lò gạch tương đối dài, gây thiệt hại lớn về kinh tế cho các chủ cơ sở, ảnh hưởng đến công ăn việc làm của hàng chục lao động, kéo theo đó là hàng trăm nhân khẩu trong gia đình họ mất đi sinh kế, có nguy cơ rơi vào cảnh tái nghèo.

Ngoài ra, việc ban hành Công văn số 1992/UBND-VP ngày 11/8/2016 của UBND tỉnh Hải Dương là chỉ đạo thiếu nhất quán, mâu thuẫn với kết luận và chỉ đạo UBND tỉnh Hải Dương tại Thông báo số 71/TB-VP ngày 6/5/2016.

Ngày 6/5/2016, Văn phòng UBND tỉnh Hải Dương ban hành Thông báo số 71/TB-VP về Kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Dương Thái tại cuộc họp Lãnh đạo UBND tỉnh ngày 26/4/2016, như sau: “UBND tỉnh đồng tình với đề xuất của Sở Xây dựng (phương án 3 trong Báo cáo số 09/BC-SXD ngày 14/3/2016 của Sở Xây dựng)”, theo đó: chỉ 15 lò gạch kiểu đứng liên tục không đủ điều kiện hoạt động phải chấm dứt hoạt động, đốt nốt số gạch mộc còn tồn tối đa đến ngày 30/6/2016.

 15 lò gạch kiểu đứng liên tục chưa cung cấp đầy đủ hồ sơ pháp lý bị tạm thời chấm dứt hoạt động; còn lại “85 lò liên tục kiểu đứng … có đủ một trong các điều kiện pháp lý do UBND các huyện đã cấp và một số lò sau khi tạm dừng xử lý nếu đủ điều kiện thì được tiếp tục giải quyết tồn tại do việc các huyện đã phê duyệt dự án, cho thuê đất quá thời hạn Quyết định số 661/2011/QĐ-UBND thời hạn giải quyết tồn tại tối đa theo lộ trình của Chính phủ (theo Quyết định số 1469/QĐ-TTg ngày 22/8/2014)” (tức UBND tỉnh Hải Dương đã đồng ý, thực hiện nghiêm túc về thời hạn tối đa theo lộ trình của Chính phủ để chấm dứt hoạt động của lò gạch nung kiểu đứng liên tục là chậm nhất đến năm 2018).

Tuy nhiên, chỉ sau hơn 03 tháng kể từ ngày Thông báo số 71/TB-VP được ban hành, UBND tỉnh Hải Dương lại chỉ đạo chấm dứt toàn bộ hoạt động sản xuất bằng lò gạch liên tục kiểu đứng trên địa bàn tỉnh Hải Dương (bằng Công văn số 1992/UBND-VP ngày 11/8/2016), mà không có sự phân hóa cụ thể giữa những lò gạch kiểu đứng đủ điều kiện tồn tại và những lò gạch không đủ điều kiện tồn tại như đã kết luận, chỉ đạo tại Thông báo số 71/TB-VP ngày 06/5/2016 của Văn phòng UBND tỉnh Hải Dương, chính chỉ đạo thiếu nhất quán trên đã ảnh hưởng lớn đến hành lang pháp lý, môi trường đầu tư kinh doanh của địa phương.

Trước những động thái này của UBND tỉnh Hải Dương, trao đổi với PV Pháp luật Plus, nhiều chủ cơ sở lò gạch đứng nung liên tục bức xúc cho biết: Sau khi UBND tỉnh Hải Dương có chủ trương dừng hoạt động tất cả các loại lò (trử lò tuynen) họ cũng chấp hành.

UBND tỉnh Hải Dương cần có những quyết sách “cởi trói” cho các chủ lò gạch có nguy cơ phá sản
UBND tỉnh Hải Dương cần có những quyết sách “cởi trói” cho các chủ lò gạch có nguy cơ phá sản
UBND tỉnh Hải Dương cần xem xét nguyện vọng chính đáng, có chính sách phù hợp không để gây thiệt hại về kinh tế và tinh thần của người dân.
UBND tỉnh Hải Dương cần xem xét nguyện vọng chính đáng, có chính sách phù hợp không để gây thiệt hại về kinh tế và tinh thần của người dân.

Tuy nhiên do còn quá nhiều nguyên vật liệu còn lại chưa được đốt để tạo thành sản phẩm nên các chủ lò gạch mong muốn được UBND tỉnh Hải Dương xem xét tạo điều kiện cho các cơ sở đốt nốt chỗ gạch mộc đã sản xuất để tiến hành thu hồi vốn, tạo công ăn việc làm cho người lao động. 

Về phía chính quyền xã Hồng Phong, khi trao đổi với PV Pháp luật Plus về việc UBND xã này “ép” các chủ cơ sở phải tự giác tháo dỡ nếu không sẽ cưỡng chế khiến nhiều chủ cơ sở bức xúc?

Ông Nguyễn Quốc Thị- Chủ tịch UBND xã cho biết: “Thực ra do xã cũng bị tỉnh và huyện chỉ đạo xuống phải yêu cầu xử lý các lò gạch, mặc dù tôi biết chưa thực hiện đầy đủ các thủ tục pháp lý như kiểm đếm, kê khai tài sản trên đất cho các hộ dân. Đồng thời chưa lập các biên bản, chưa có quyết định chỉ....”.

Cùng với đó, ông Nguyễn Quốc Thịnh cũng thừa nhận khi chủ cơ sở chưa tự giác tháo dỡ, chính quyền đã huy động lực lượng máy móc xuống hiện trường buộc chủ cơ sở phải tháo dỡ, nếu không sẽ cưỡng chế. Trước những động thái này khiến nhiều người dân bức xúc.

“Trong thời gian tới, UBND xã sẽ xem xét nguyện vọng của người dân, trên tinh thần đảm bảo lợi ích tối đa cho các chủ cơ sở”, ông Thi cho hay.

Về phía huyện Ninh Giang, sau khi nghe PV trình bày những kiến nghị của các chủ cơ sở lò gạch và những động thái của UBND xã Hồng Phong, một lãnh đạo Huyện ủy Ninh Giang cho biết: “Việc UBND xã cho lực lượng xuống thì tôi chưa nắm được, tôi sẽ yêu cầu UBND huyện và UBND xã Hồng Phong phải báo cáo”.

“Thực tế khi chủ cơ sở bỏ hàng chục tỷ đồng ra đầu tư kinh doanh lò gạch mà bị dừng sản xuất thì thiệt hại vô cùng lớn, Huyện cũng đã nắm được việc này”, vị lãnh đạo này cho hay.

Như vậy, việc UBND tỉnh Hải Dương ra văn bản yêu cầu các chủ cơ sở dừng sản xuất kinh doanh, trong khi nguyên vật liệu đang tập kết tại các lò gạch chưa được đốt hết, tổng giá trị tài sản lên tới hàng trăm tỷ đồng có nguy cơ “đổ sông đổ bể” 

Để tránh lãng phí của cải vật chất của người dân cũng như xã hội, Tỉnh ủy, UBND tỉnh Hải Dương cần phải xem xét để đưa ra những quyết sách hợp lòng dân, tạo môi trường đầu tư lành mạnh, đúng với chủ trương, đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước.

Pháp luật Plus sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc.

Đình Quyết- Nhật Minh

Pháp Luật Plus